Το νερό είναι το κύριο μέσο με το οποίο η κλιματική αλλαγή επηρεάζει τα οικοσυστήματα της Γης και, κατά συνέπεια, τη ζωή των ανθρώπων.

Η ενέργεια από τον ήλιο θερμαίνει τη γη και ο πλανήτης μας αντανακλά μέρος αυτής της θερμότητας πίσω στο διάστημα. Ωστόσο, ορισμένα αέρια της ατμόσφαιρας λειτουργούν όπως το γυαλί στο θερμοκήπιο, επιτρέπουν δηλαδή στην ενέργεια να εισέρχεται στην ατμόσφαιρα ενώ ταυτόχρονα την εμποδίζουν να διαφύγει.

Ορισμένα αέρια του θερμοκηπίου, όπως οι υδρατμοί, υπάρχουν ούτως ή άλλως στην ατμόσφαιρα. Χωρίς αυτά, η μέση θερμοκρασία της γης θα ήταν υπερβολικά χαμηλή, στους -18ºC αντί των +15ºC που είναι σήμερα.

Οι επιπτώσεις στη διαθεσιμότητα πόσιμου νερού

Όμως οι ανθρωπογενείς δραστηριότητες ευθύνονται για την έκλυση τεράστιων ποσοτήτων αερίων του θερμοκηπίου (CO₂, CH₄, N₂O και O₃) στην ατμόσφαιρα, γεγονός που ενισχύει το φαινόμενο του θερμοκηπίου και συντελεί στην αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη.

Οι επιπτώσεις της αλλαγής του κλίματος που σχετίζονται με το νερό παρατηρούνται με τις ξηρασίες και τις πλημμύρες σε διάφορα σημεία του πλανήτη.

Οι αλλαγές στη συχνότητα των βροχοπτώσεων και οι ακραίες θερμοκρασίες αναμένεται να επηρεάσουν τη διαθεσιμότητα των υδάτινων πόρων, την υγρασία του εδάφους, την ταχύτητα με την οποία λιώνουν οι παγετώνες κ.ο.κ. Έτσι επιδρούν στην ποιότητα του νερού, αλλά και στη δυνατότητα πρόσβασης σε αυτό.

Η προσαρμογή είναι μέρος της λύσης

Η προσαρμογή στην αλλαγή του κλίματος είναι ο καλύτερος δρόμος προς τη διαχείριση των υδάτων. Απαιτούνται τεχνολογίες νερού και ολοκληρωμένες λύσεις στις κατάλληλες κλίμακες, ώστε η προσαρμογή στην αυξανόμενη μεταβλητότητα του κλίματος να γίνει προς όφελος της βιωσιμότητας του πλανήτη και της ζωής μας.

Επειδή οι επιπτώσεις διαφέρουν σημαντικά από περιοχή σε περιοχή, οι πολιτικές και οι ενέργειες που εστιάζουν στην έρευνα και τις στοχευμένες δράσεις, διαφέρουν αντίστοιχα. Σημαντική είναι η αλληπεπίδραση επιστήμης και πολιτικής, κυρίως λόγω και των περιορισμένων κονδυλίων.

Πρόκειται για την ίδια συνθήκη ακριβώς που επικρατεί και στα μικρά νοικοκυριά. Ανάλογα με τους πόρους που διαθέτουν και τις ανάγκες τους, επενδύουν σε τεχνολογίες που αναβαθμίζουν την ποιότητα του νερού που καταναλώνουν.

Πηγές

Europa.eu/environment

Union of Concerned Scientists

Το νερό είναι το κύριο μέσο με το οποίο η κλιματική αλλαγή επηρεάζει τα οικοσυστήματα της Γης και, κατά συνέπεια, τη ζωή των ανθρώπων.

Η ενέργεια από τον ήλιο θερμαίνει τη γη και ο πλανήτης μας αντανακλά μέρος αυτής της θερμότητας πίσω στο διάστημα. Ωστόσο, ορισμένα αέρια της ατμόσφαιρας λειτουργούν όπως το γυαλί στο θερμοκήπιο, επιτρέπουν δηλαδή στην ενέργεια να εισέρχεται στην ατμόσφαιρα ενώ ταυτόχρονα την εμποδίζουν να διαφύγει.

Ορισμένα αέρια του θερμοκηπίου, όπως οι υδρατμοί, υπάρχουν ούτως ή άλλως στην ατμόσφαιρα. Χωρίς αυτά, η μέση θερμοκρασία της γης θα ήταν υπερβολικά χαμηλή, στους -18ºC αντί των +15ºC που είναι σήμερα.

Οι επιπτώσεις στη διαθεσιμότητα πόσιμου νερού

Όμως οι ανθρωπογενείς δραστηριότητες ευθύνονται για την έκλυση τεράστιων ποσοτήτων αερίων του θερμοκηπίου (CO₂, CH₄, N₂O και O₃) στην ατμόσφαιρα, γεγονός που ενισχύει το φαινόμενο του θερμοκηπίου και συντελεί στην αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη.

Οι επιπτώσεις της αλλαγής του κλίματος που σχετίζονται με το νερό παρατηρούνται με τις ξηρασίες και τις πλημμύρες σε διάφορα σημεία του πλανήτη.

Οι αλλαγές στη συχνότητα των βροχοπτώσεων και οι ακραίες θερμοκρασίες αναμένεται να επηρεάσουν τη διαθεσιμότητα των υδάτινων πόρων, την υγρασία του εδάφους, την ταχύτητα με την οποία λιώνουν οι παγετώνες κ.ο.κ. Έτσι επιδρούν στην ποιότητα του νερού, αλλά και στη δυνατότητα πρόσβασης σε αυτό.

Η προσαρμογή είναι μέρος της λύσης

Η προσαρμογή στην αλλαγή του κλίματος είναι ο καλύτερος δρόμος προς τη διαχείριση των υδάτων. Απαιτούνται τεχνολογίες νερού και ολοκληρωμένες λύσεις στις κατάλληλες κλίμακες, ώστε η προσαρμογή στην αυξανόμενη μεταβλητότητα του κλίματος να γίνει προς όφελος της βιωσιμότητας του πλανήτη και της ζωής μας.

Επειδή οι επιπτώσεις διαφέρουν σημαντικά από περιοχή σε περιοχή, οι πολιτικές και οι ενέργειες που εστιάζουν στην έρευνα και τις στοχευμένες δράσεις, διαφέρουν αντίστοιχα. Σημαντική είναι η αλληπεπίδραση επιστήμης και πολιτικής, κυρίως λόγω και των περιορισμένων κονδυλίων.

Πρόκειται για την ίδια συνθήκη ακριβώς που επικρατεί και στα μικρά νοικοκυριά. Ανάλογα με τους πόρους που διαθέτουν και τις ανάγκες τους, επενδύουν σε τεχνολογίες που αναβαθμίζουν την ποιότητα του νερού που καταναλώνουν.

Πηγές

Europa.eu/environment

Union of Concerned Scientists

Το νερό είναι το πολυτιμότερο αγαθό που μας προσφέρει η φύση. Ωστόσο, μόνο το 2,5% των παγκόσμιων αποθεμάτων είναι πόσιμο νερό καθώς ο μεγαλύτερος όγκος του πολύτιμου αυτού αγαθού βρίσκεται εγκλωβισμένος στους παγετώνες και στο υπέδαφος. Επίσης το νερό που είναι ουσιαστικά διαθέσιμο στον άνθρωπο είναι ελάχιστο (υπολογίζεται μόλις σε 1%).

Γι` αυτό στις σύγχρονες κοινωνίες, όπου υπάρχει αφθονία στην παροχή νερού και καταγράφονται μεγάλες σπατάλες, απαιτείται η υιοθέτηση πρακτικών εξοικονόμησης.

Οικονομία νερού στο σπίτι

Για παράδειγμα, για την εξοικονόμηση νερού στην κουζίνα, καλό είναι:

• να αξιοποιούμε το νερό που πλένουμε φρούτα και λαχανικά για να ποτίσουμε τα λουλούδια μας
• να μουλιάζουμε τα λερωμένα σκεύη σε νερό, αντί να αφήνουμε τη βρύση να τρέχει για να απομακρύνουμε τα υπολείμματα φαγητού
• να κλείνουμε τη βρύση όταν βουρτσίζουμε τα δόντια μας, λουζόμαστε ή ξυριζόμαστε
• να έχουμε κλειστή τη βρύση όσο σαπουνίζουμε τα πιάτα
• να γεμίζουμε το πλυντήριο πιάτων/ρούχων φροντίζοντας να επιλέγουμε τα οικονομικά προγράμματα
• να ελέγχουμε για πιθανή διαρροή τις βρύσες και το καζανάκι
• να αντικαθιστούμε τα παλιά καζανάκια με σύγχρονα που διαθέτουν σύστημα διπλής ροής ή να τοποθετούμε στα παλιά καζανάκια συσκευές που μειώνουν την κατανάλωση νερού

Οικονομία νερού σε εξωτερικούς χώρους

Ανάλογες πρακτικές μπορούμε να εφαρμόσουμε σε εξωτερικούς χώρους. Τέτοιες είναι:

• το πότισμα των φυτών κατά τις πρωινές ώρες ή αργά το απόγευμα, ειδικά το καλοκαίρι
• το σκούπισμα/σφουγγάρισμα της αυλής ή του μπαλκονιού αντί για πλύσιμο με το λάστιχο. Το ίδιο ισχύει για το πλύσιμο του αυτοκινήτου
• ο έλεγχος του συστήματος αυτόματου ποτίσματος για τυχόν διαρροές
• ο τακτικός έλεγχος του υδρομέτρου μας με κλειστές βρύσες, ώστε να προλάβουμε διαρροές στις σωληνώσεις που πιθανόν προκαλέσουν άλλες βλάβες
• το κλείσιμο του γενικού διακόπτη του νερού όταν λείπουμε για αρκετές μέρες από το σπίτι

Πηγές

WWF

World Health Organisation

European Union Water Management Association

Η ζωή ξεκίνησε στους ωκεανούς και συνεχίζει να αναπτύσσεται στους ποικίλους οικοτόπους του.

Με σχεδόν 100 εκατομμύρια είδη - από το μεγαλύτερο ζώο που έζησε ποτέ στη γη, τη μπλε φάλαινα, μέχρι τα πιο μικροσκοπικά βακτήρια θαλάσσιας βιοποικιλότητας - ξεπερνά κατά πολύ αυτά στην ξηρά, ενώ νέα είδη ανακαλύπτονται κάθε χρόνο.
Οι ωκεανοί έχουν επίσης μια τεράστια επιρροή πάνω μας, καθώς παράγουν το 70% του οξυγόνου μας, απορροφούν τη θερμότητα την οποία αναδιανέμουν, ενώ κυριαρχούν στα παγκόσμια καιρικά συστήματα.

Πλανήτης νερό!

O πλανήτης μας, αντί για πλανήτης Γη θα μπορούσε κάλλιστα να ονομάζεται πλανήτης Νερό! Αρκεί να σκεφθούμε ότι οι ωκεανοί καλύπτουν το 71% της επιφάνειας του πλανήτη μας και αποτελούν το 95% του συνολικού χώρου που διαθέτει για να αναπτυχθεί κάποιο είδος ζωής. Επιπλέον μόνο το 0,02% της συνολικής ποσότητας νερού στον πλανήτη είναι λίμνες και ποτάμια.

Συνετή διαχείριση

Ωστόσο, η κλιματική αλλαγή επιφέρει περιβαλλοντικές πιέσεις στους υπόγειους υδροφορείς και οι επιπτώσεις είναι εμφανείς και στη χώρα μας.

Ήδη σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, εκτός από τη δραστική υποχώρηση του υδροφόρου ορίζοντα και τα συνεπακόλουθα φαινόμενα ερημοποίησης, πολλές από τις ανθρωπογενείς δραστηριότητες ευθύνονται σε σημαντικό βαθμό και για την υποβάθμιση του γεωπεριβάλλοντος. Για παράδειγμα, η νιτρορύπανση (η απόρριψη στο υδάτινο περιβάλλον αζωτούχων ενώσεων στις αγροτικές, γεωργικές και κτηνοτροφικές δραστηριότητες) έχει επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία και στην υποβάθμιση των υδατικών οικοσυστημάτων.

Οι ανθρώπινες ανάγκες και οι ανάγκες των οικοσυστημάτων

Η καλή διαχείριση και η μέριμνα είναι απαιτούμενα για την εξισορρόπηση των αναγκών και την εξασφάλιση επαρκών ποσοτήτων σε κατάλληλη πoιότητα νερού.

Το νερό στην εποχή της κλιματικής αλλαγής απαιτεί ένα νέο μοντέλο διαχείρισης για την αντιμετώπιση των σοβαρών προβλημάτων. Τέτοια είναι η ρύπανση των υδάτινων πόρων που μειώνει ακόμη περισσότερο το κατάλληλο για χρήση νερό και η έλλειψη άμεσης πρόσβασης σε πόσιμο νερό για πάνω από 1,5 εκατομμύριο ανθρώπους στη γη.

Ειδικοί επισημαίνουν ότι 35.000 άνθρωποι ημερησίως πεθαίνουν από την έλλειψη πόσιμου νερού και από τη μόλυνση των ποταμών, των λιμνών και του υδροφόρου ορίζοντα.

Σύμφωνα με πολλούς επιστήμονες έως το έτος 2025 το 1/3 της ανθρωπότητας δεν θα έχει πρόσβαση στο πόσιμο νερό.

Πηγές

UNESCO-IHE Institute for Water Education

Ypeka.gr

National Geographic